ISO 50001 (مدیریت انرژی)

ISO 50001

به مجموعه اجزاء وابسته به هم و دارای تعامل یک سازمان که به منظور ایجاد خط مشی و اهداف کلان انرژی و دستیابی به آن اهداف به کار برده می‌شوند، سیستم مدیریت انرژی گفته می‌شود.

سیستم مدیریت انرژی

هدف از این استاندارد توانمند سازی سازمان ها به استقرار سیستم ها و فرایندهای لازم برای بهبود عملکرد انرژی شامل کارایی، بهره برداری و مصرف انرژی است. پیاده سازی این استاندارد بین المللی جهت کاهش تصاعد گازهای گلخانه ای و دیگر پیامدهای زیست محیطی و کاهش هزینه انرژی از طریق مدیریت سیستماتیک انرژی در نظر گرفته شده است . این استاندارد بین المللی برای تمام انواع سازمان ها در اندازه های مختلف صرفنظر از شرایط جغرافیایی ، فرهنگی یا اجتماعی قابل کاربرد است . پیاده سازی موفق به تعهد کلیه سطوح و بخشهای سازمان و خصوصا مدیریت ارشد بستگی دارد. این استاندارد بین المللی الزامات یک سیستم مدیریت انرژی (EnMS) را تشریح می کند که بر مبنای آنها سازمان قادر به استقرار و پیاده سازی خط مشی انرژی ، استقرار اهداف کلان و خرد و برنامه های اجرایی است که الزامات قانونی و اطلاعات مربوط به بهره برداری انرژی بارز را زیر نظر می گیرد. سیستم مدیریت انرژی سازمان را قادر می سازد به تعهدات خط مشی خود دست یابد برای بهبود عملکرد انرژی اقدامات لازم را به کار گیرد و انطباق سیستم را با الزامات این استاندارد بین المللی نشان دهد.

سیستم مدیریت انرژی ISO 50001 توسط کمیته پروژه ISO /PC 242 مدیریت انرژی ، تهیه شده است و در سال 2011 از سوی سازمان بین المللی استاندارد سازی ISO  انتشار یافته است.

فوایدی که به دنبال استفاده از این استاندارد به دست می آید عبارتند از:

-کاهش هزینه های مالی در مصرف انرژی

-افزایش کارآیی مصرف انرژی در فرایندهای سازمان

– ایجاد فرهنگ اصلاح الگوی مصرف برای استفاده صحیح از انرژی

– ایجاد راهکارهای جدید برای استفاده بهینه از انرژی

– کنترل و استاندارد سازی در انرژی از دیدگاه مصرف و تولید

– سازگاری با استاندارد ISO 14001

ISO 50001 (مدیریت انرژی)

سیر تاریخی استانداردهای سیستم مدیریت انرژی

امروزه يکي از نيازهاي مبرم جوامع انساني و بخصوص صنايع در تمامي کشورها  مسئله مديريت انرژي ميباشد. محدوديت منابع تجديد ناپذير، هزينه بالاي سوخت، آلودگي هاي زيست محيطي و بحرانهاي انرژي و مفهوم توسعه پايدار که هدف غايي تمامي جوامع مي باشد دلايل اصلي توجه به مبحث انرژي ميباشد.در اين راستا استانداردهای مختلفی در خصوص  سيستمهاي مديريت انرژي تدوین شده است که مهمترين آنها  استاندارد آمریکایی ANS/MSE 2000، استاندارد اروپايي EN16000   و استاندارد بین المللی ISO 50001 مي باشد.

ISO 50001 چیست؟

ISO 50001:2011 به عنوان استاندارد سیستم مدیریت انرژی (EnMs) در پانزدهم ژوئن 2011 رسما توسط سازمان بین المللی استاندارد منتشر گردید.این استاندارد چارچوبی را برای استقرار مدیریت انرژی فراهم می آورد که به بهبود کارایی انرژی در سازمان ها به روش سیستماتیک ، کنترل شده و منطقی کمک می نماید.ISO 50001 با سری استاندارد مدیریت کیفیت (ISO 9000) و سرای استاندارد مدیریت زیست محیطی (ISO 14000) تطابق دارد لذا سازمان ها می توانند سیستم مدیریت انرژی را با سایر سیستم های مدیریت خود یکپارچه نمایند.

فوائد استقرار ISO 50001 چیست؟

کاهش هزینه های انرژی
کاهش انتشار کربن
امنیت بیشتر در تامین انرژی
بهبود عملکرد کسب و کار
بهبود عملکرد کسب و کار
رعایت بیشتر قوانین کاهش انتشار گازهای گلخانه ای
رسمیت بخشیدن به اهداف و سیاستهای انرژی
انطباق با سیستم های مدیریت موجود
زمینه سازی برای نوآوری بیشتر
افزایش آگاهی پرسنل در زمینه انرژی
افزایش آگاهی از کارایی تجهیزات
بهبود راندمان های عملیاتی
بهبود فرِآیند نگهداری تجهیزات

چگونه می توان ISO 50001 را استقرار داد؟

به منظور بر آورده نمودن الزامات ISO 50001 یک سازمان باید فعالیتهای ذیل رااجرایی نماید:

پیاده سازی و نگهداری یک فرآیند شناسایی و ارزشیابی فعالیتهای مرتبط با مصرف انرژی ، ارزیابی دامنه مصارف انرژی و حفظ خط مبنای عملکرد آنها

تدوین یک خط مشی انرژی مشخص با اهداف شفاف و برنامه ای به منظور دست یابی به آن

  اطمینان از کنترل مستندات

نگهداری فرآیندهایی که الزامات قانونی را مشخص و برآورده می سازند
مشخص نمودن نقش ها و مسئولیت ها در ارتباط مستقیم و غیر مستقیم با مصارف انرژی در سازمان
نگهداری کنترل مناسب در ارتباط با مصرف انرژی حال و آینده
نمایش و اندازه گیری عملکرد سیستم مدیریت انرژی در تمام فرآیندها از طراحی تا عملیات
ممیزی و بازنگری سیستم در سطح مدیریت در دوره های زمانی مشخص